Zarnistość ścierniwa
Ziarnistość ścierniwa określa wielkość ziaren materiału ściernego i wpływa na intensywność obróbki oraz wygląd powierzchni. Grubsze ziarna szybciej usuwają materiał, ale pozostawiają głębsze rysy. Drobniejsze działają łagodniej i służą przede wszystkim do wygładzania oraz wykańczania powierzchni. Parametr ten pomaga dobrać odpowiedni papier ścierny, tarczę lub inny materiał ścierny do konkretnego zadania.
Jak ziarnistość wpływa na obróbkę materiału?
Ziarna ścierne podczas pracy usuwają niewielkie fragmenty obrabianego materiału lub powłoki. Na efekt wpływa nie tylko ich wielkość, ale również rodzaj i twardość ścierniwa, konstrukcja materiału ściernego, nacisk oraz obrabiane podłoże.
Większe ziarna pozostawiają głębsze ślady i sprawdzają się podczas obróbki zgrubnej. Drobniejsze usuwają mniej materiału podczas jednego przejścia, ale pozwalają stopniowo wygładzić rysy powstałe na wcześniejszych etapach.
Jak oznacza się ziarnistość ścierniwa?
Jednym z systemów oznaczania materiałów ściernych jest klasyfikacja FEPA. W przypadku materiałów ściernych na podłożu, takich jak papier czy płótno ścierne, stosuje się oznaczenia z literą P, np. P40, P120 czy P240.
Obowiązuje przy tym prosta zasada: im wyższa liczba, tym drobniejsze ziarno. P40 jest więc znacznie bardziej agresywne niż P240. Gradacja określa klasę wielkości ziaren, dlatego nie należy traktować jej jako dokładnego wymiaru pojedynczego ziarna podanego w mikrometrach.
Jak dobrać gradację do rodzaju pracy?
Dobór zależy przede wszystkim od stanu powierzchni i oczekiwanego efektu:
- grube ziarno – do intensywnego usuwania materiału, starych powłok, rdzy i większych nierówności;
- średnie ziarno – do wyrównywania powierzchni i usuwania śladów pozostawionych po obróbce zgrubnej;
- drobne ziarno – do wygładzania i przygotowania powierzchni do dalszego wykończenia;
- bardzo drobne ziarno – do precyzyjnego wykańczania, matowania lub pracy między kolejnymi warstwami powłok, jeśli pozwala na to ich rodzaj.
Dokładne zakresy gradacji zależą od materiału i zastosowanego produktu ściernego, dlatego warto kierować się jego przeznaczeniem podanym przez producenta.
Dlaczego warto stopniować gradację?
Przechodzenie od grubszego do coraz drobniejszego ziarna pozwala stopniowo usuwać rysy pozostawione przez poprzedni etap szlifowania. Zbyt duży przeskok między gradacjami może utrudnić uzyskanie jednolitej powierzchni.
Zbyt grube ścierniwo może pozostawić trudne do usunięcia rysy, natomiast zbyt drobne będzie mało wydajne przy intensywnym usuwaniu materiału. Znaczenie mają również siła nacisku, prędkość pracy i rodzaj obrabianego podłoża.
Najczęściej zadawane pytania
Do wstępnego usuwania rdzy zazwyczaj stosuje się grubsze ziarno. Po oczyszczeniu powierzchni można przejść do drobniejszej gradacji, aby wyrównać ślady obróbki. Konkretną wartość należy dobrać do stanu powierzchni i rodzaju materiału.
Do wygładzania stosuje się drobniejsze ziarna, które pozostawiają płytsze rysy. Gradację warto dobierać do śladów pozostawionych przez poprzedni etap obróbki oraz oczekiwanego wykończenia.
Przy większych nierównościach pracę można rozpocząć od grubszego ziarna, a następnie przechodzić do drobniejszych gradacji. Należy unikać nadmiernego nacisku i zbyt agresywnego ścierniwa, które może pozostawić głębokie rysy.
Grubsze ziarno wykorzystuje się do intensywnego oczyszczania i usuwania materiału, a drobniejsze do wyrównywania i wykańczania powierzchni. Trzeba również sprawdzić, czy dany materiał ścierny jest przeznaczony do obróbki konkretnego metalu.